Proszę wybaczyć wszelkie błędy w opisach lub niefortunne sformułowania.
Sam nie mówię po polsku i edytowałem teksty z rk7.de za pomocą programu do tłumaczeń.

W a r s z a w a   &   Ł ό d ź

Unitra-Fonica TSH 113 & hgs Altus HIFI T 700
Unitra-Fonica WSH 205 & hgs Altus HIFI V 600

Unitra-Fonica WS 303

Unitra-Fonica WS 403

Wzmacniacz stereo hi-fi WS 403 (Wzmacniacze Stereo 403) był produkowany przez UNITRA FONICA w Warszawie od początku lat 80. i był prawdopodobnie jednym z najwyższej jakości wzmacniaczy produkowanych w Polsce. Obudowa posiadała szczotkowany i częściowo anodowany aluminiowy panel przedni oraz pasujące aluminiowe regulatory. Aby dopasować się do estetyki, zastosowano solidne aluminiowe przełączniki dźwigniowe, ale za nimi ukryto tylko standardowe przełączniki szeregowe o odpowiednim przełożeniu (podobne do tych w RFT SKR 500/501). O wysokiej jakości wykonania urządzenia można się przekonać po jego otwarciu. Potencjometry za ciężkimi regulatorami są dość małe, a same wzmacniacze mocy są również mniejsze, niż można by się spodziewać po ich dużej masie całkowitej. Niemniej jednak, wszystko jest dobrej jakości. Widziałem podobne rozwiązania w przypadku wysokiej jakości zachodnioniemieckich wzmacniaczy SABA, podczas gdy w NRD większe komponenty były montowane w niekiedy bardzo kompaktowych obudowach, co oznacza, że ​​wysoka masa wynikała z technologii, a nie tylko z obudowy. WS 403 posiada pięć wejść diodowych dla dwóch gramofonów (1 magnetycznego, 1 ceramicznego), tunera oraz dwóch magnetofonów kasetowych/magnetofonów. Wybór źródła sygnału jest nieco mylący i sterowany dwoma pokrętłami (1 „Source” z TA I / TA II / Tuner oraz 1 (TB)1>2 / Monitor I / Source / Monitor II / (TB)2>1). Oprócz regulacji głośności, można regulować tony wysokie, niskie i balans; można aktywować filtr szumów i tryb mono, a także przełączać tryby liniowy i konturowy. Można podłączyć dwie pary głośników 4Ω. Na panelu przednim znajduje się również gniazdo słuchawkowe z diodą (8 - 400 Ω) na panelu tylnym.

Thomson PA 3511T (WS 403)

Der WS 403 mit gebürsteter Front (nicht eloxiert) wurde auch als Thomson PA 3511T nach Frankreich geliefert.

Continental Edison PA-9806 & Pathe Marconi PA 9806 (WS 403)

dalsze wersje eksportowe Unitra-Fonica WS 403

Unitra-Fonica WS 503

Model WS 503 był produkowany w zakładach UNITRA FONICA w Warszawie od początku lat 80., równolegle z modelem WS 403. Pod względem technicznym i wizualnym oba urządzenia są zasadniczo identyczne. Jednak oprócz filtra redukcji szumów, WS 503 posiada również dodatkowy filtr wibracji z odpowiednim przełącznikiem.

hgs VELA V-7070 (WS 503)

Model WS 503 z anodowanym frontem był dostarczany do Niemiec Zachodnich jako VELA V-7070 pod marką HGS. Etykieta była w całości po niemiecku. Brakuje odniesienia do oryginalnego polskiego producenta. Zamiast napisu „Made in Poland” widnieje jedynie dość wątpliwy napis „Wyprodukowano dla Republiki Federalnej Niemiec”.

Brandt A3523, Continental Edison PA-9907, Emerson SA-45 & Fera PA 70-11 (WS 503)

dalsze wersje eksportowe Unitra-Fonica WS 503

K o m b i n a c j a   Z M - 8 0 0 0

Zestaw hi-fi ZM-8000 to w rzeczywistości wspólny projekt kilku polskich producentów, z których każdy wniósł własne komponenty. Wzmacniacz PW-8010 i gramofon G-8010 pochodzą z Unitra-Fonica w Łodzi, tuner R-8010 z Unitra-Eltra w Bydgoszczy, a magnetofon kasetowy M-8010 z Unitra-ZRK w Warszawie.

hgs ALTUS HiFi 60 (ZM-8000)

Polski miniwieża stereo Unitra ZM-8000 była również dystrybuowana przez HGS w Niemczech Zachodnich. Wzmacniacz Unitra-Fonica PW-8010 nosił nazwę hgs Stereo Amplifier ALTUS V60, tuner Unitra-Eltra R-8010 nosił nazwę hgs Stereo Tuner ALTUS T60, magnetofon kasetowy Unitra-ZRK M-8010 nosił nazwę hgs Stereo Cassette Deck ALTUS D60, a gramofon Unitra-Fonica G-8010 nosił nazwę hgs Stereo Turntable ALTUS P100. Reklama firmy hifi mössinger z Wildbad w magazynie Funkschau 18/1984 krótko informuje: „ALTUS HiFi: Tuner T60 z AFC, diodą LED, wyciszeniem i trzema zaprogramowanymi stacjami FM; Wzmacniacz V60 z mocą 2 x 35/50 W i regulacją głośności/diodą LED; Magnetofon kasetowy D60 z systemem Dolby, dwoma miernikami VU, wejściami DIN i RCA; Półautomatyczny gramofon z napędem paskowym ALTUS P 100: sterowanie na panelu przednim, światło stroboskopowe, skomplikowana, ciężka konstrukcja”. Ceny podzielono na następujące przedziały: 298 DM za tuner ze wzmacniaczem; 168 DM za magnetofon kasetowy lub gramofon; 448 DM za wieżę bez gramofonu; i 598 DM za kompletną wieżę ze wzmacniaczem, tunerem, magnetofonem kasetowym i gramofonem.

K o m b i n a c j a   Z M - 9 0 0 0

Unitra-Fonica Stereo Integrated Amplifier PW 9013

Wzmacniacz stereo hi-fi PW 9013 był produkowany przez UNITRA FONICA w Warszawie od 1987 do co najmniej 1990 roku. Urządzenie wyróżnia się nie tylko pięknym, mocnym brzmieniem, ale także – moim zdaniem – bardzo udanym designem. Pomimo prostych plastikowych pokręteł i przycisków, smukła obudowa jest natychmiast zauważalna. Podobnie jak RFT SV 3900 czy HMK-V 100, ma zaledwie 60 mm wysokości. Jednak szerokość obudowy, typowa dla eksportu i wynosząca 430 mm zamiast typowych dla NRD 390 mm, sprawia, że ​​wydaje się jeszcze smuklejszy. Czerwone obramowanie przełączników i elementów sterujących stanowi również sprytny akcent dla antracytowego panelu przedniego i czarnych elementów sterujących. Wewnątrz obudowy znajduje się dobrze zwymiarowany, ekranowany transformator z ciętym rdzeniem oraz wzmacniacze mocy BDP395 i 2N6491, każdy o mocy wyjściowej 2 x 35 VA (niestety przy impedancji zaledwie 8 Ω). Na przednim panelu, oprócz regulacji głośności, znajdują się standardowe regulatory tonów wysokich, niskich i balansu, a także przełączany filtr tonów wysokich i niskich; przyciski głośności, mono i wyciszania; oraz gniazdo słuchawkowe 6,3 mm. Z tyłu, oprócz głównego bezpiecznika, znajdują się wejścia gramofonowe, AUX i tunera, a także dwa wejścia magnetofonowe. Złącze „Tape 2” posiada zarówno diodę, jak i cztery gniazda RCA, natomiast pozostałe gniazda posiadają gniazdo diodowe (DIN). Podłączenie głośników może odbywać się za pomocą gniazd Dash-Dot lub listew zaciskowych. Wyboru dokonuje się za pomocą odpowiedniego pokrętła. Źródła sygnału wejściowego „Tuner”, „AUX” i „Phono” można również wybierać za pomocą pokrętła; wejścia „Tape 1” i „2” wybiera się za pomocą dwóch przycisków, z których każdy zastępuje pokrętło. Wskaźnik zasilania nadal jest wyposażony w tradycyjną żarówkę zamiast nowoczesnej diody LED. Niestety, pozostałe wskaźniki zostały całkowicie pominięte. Wzmacniacz, będący częścią kompleksowego systemu hi-fi ZM 9000, można rozbudować o tuner T 9015, pojedyncze magnetofony kasetowe M 9108, M 9109 lub M 9115, podwójne magnetofony kasetowe M 9201 i M 9201A oraz korektor Q 1707; lub wymienić go wraz z tunerem na jednostki sterujące amplitunerem AT 9100 lub AT 9115.

Renkforce Stereo Amplifier SA 9120 (PW 9013)

Wcześniej opisany wzmacniacz stereo Unitra-Fonica PW 9013 był również sprzedawany w Niemczech Zachodnich za pośrednictwem VÖLKNER Versand jako wzmacniacz stereo Renkforce SA 9120. Oznaczenie, już w języku angielskim, pozostało niezmienione, ale logo UNITRA zostało zastąpione osobnym napisem. Na odwrocie znajduje się numer Federalnej Służby Pocztowej ds. Przeciwzakłóceń Radiowych; jak to często bywa w przypadku eksportu z Zachodu, nie podano informacji o producencie ani pochodzeniu. Wzmacniacz można było ulepszyć, montując pasujący tuner UNITRA Renkforce ST 9016 i gramofon Renkforce GS 431, również z Polski.

Unitra-Fonica T 9015

Dodam opis

Renkforce Stereo Tuner ST 9016 (T 9015)

Wcześniej opisany tuner stereo Unitra-Fonica T 9015 był również sprzedawany w Niemczech Zachodnich za pośrednictwem VÖLKNER Versand jako tuner stereo Renkforce ST 9016. Oznaczenie, już w języku angielskim, pozostało niezmienione; logo UNITRA zostało jedynie zastąpione osobnym napisem. Na odwrocie znajduje się numer systemu tłumienia zakłóceń radiowych Niemieckiej Poczty Federalnej; zgodnie z tradycją eksportu z Zachodu, nie podano informacji o producencie ani pochodzeniu. Tuner można było rozbudować o pasujący wzmacniacz UNITRA Renkforce SA 9120 i gramofon Renkforce GS 431, również z Polski.

Unitra-Fonica Bernard GS 431

Gramofon stereo hi-fi Unitra-Fonica GS-461 „Bernard” z napędem paskowym był produkowany przez łódzką firmę UNITRA FONICA od 1982 roku. O wymiarach 440 x 140 x 360 mm i wadze 7 kg, wyposażony jest w talerz o średnicy 300 mm, podświetlane koło stroboskopowe, optoelektroniczną regulację prędkości obrotowej 33 i 45 obr./min, regulację skoku ± 2%, rurowe ramię z systemem magnetycznym Unitra MF101, hydraulicznie tłumiony podnośnik ramienia, układ antyskatingowy oraz automatyczny wyłącznik krańcowy po podniesieniu ramienia. Bardzo solidny i wysokiej jakości gramofon GS 431, wyposażony w lampę neonową i dwa wzory stroboskopowe na talerzu, umożliwia precyzyjną regulację. Prędkość obrotową reguluje się za pomocą perforowanej tarczy na wrzecionie silnika oraz bariery świetlnej. Podłączenie do wzmacniacza odbywa się za pomocą zamontowanego na stałe wtyku diodowego, przy czym gramofon nie posiada zintegrowanego przedwzmacniacza korektora dźwięku, wbrew normie NRD TGL, gdyż zgodnie z zachodnioniemiecką normą DIN był to niewygodny element wzmacniacza.

Renkforce Plattenspieler Hi-Fi GS 431

Opisany powyżej gramofon Unitra-Fonica Bernard GS 431 był również sprzedawany w Niemczech Zachodnich przez firmę VÖLKNER Versand jako gramofon Renkforce Hi-Fi GS 431. Gramofon można było rozbudować o pasujący wzmacniacz UNITRA, Renkforce SA 9120, oraz tuner Renkforce ST 9016, również z Polski.

bruns 4510/II (GS 431)

Unitra-Fonica GS 431 była również sprzedawana w Niemczech Zachodnich za pośrednictwem hamburskiego importera BRUNS pod nazwą bruns 4510/II. Zastąpiła ona model RFT SP 3000, wcześniej sprzedawany jako bruns 4510.

Unitra-Fonica GS 440

Dodam opis

BRIGMTON Stereo Turntable GS 440

Gramofon stereo hi-fi Unitra FONICA GS 440 był również dystrybuowany przez BRIGMTON w Hiszpanii pod tą samą nazwą. Wizualnie ta wersja jest identyczna z modelami Unitra Diora SSL-040 i SSL-042 w kolorze czarnym. Gramofon można dodatkowo rozbudować o polski wzmacniacz hi-fi BRIGMTON WS 440, tuner BRIGMTON AS 641 oraz podwójny magnetofon kasetowy BRIGMTON MDS 445.

Unitra-Fonica GS 461 Bernard

Gramofon stereo hi-fi GS-461 „Bernard” z napędem paskowym był produkowany przez łódzką firmę Unitra FONICA od końca lat 80. XX wieku co najmniej do 1992 roku. Urządzenie o wymiarach 440 x 110 x 380 mm posiada talerz o średnicy 300 mm, podświetlane koło stroboskopowe, optoelektroniczną regulację prędkości obrotowej 33 i 45 obr./min, regulację skoku ± 2%, rurowe ramię z układem magnetycznym, hydraulicznie tłumiony podnośnik ramienia, układ antyskatingu oraz automatyczny wyłącznik krańcowy po podniesieniu ramienia. Połączenie ze wzmacniaczem odbywa się za pomocą zamontowanego na stałe złącza diodowego. W przeciwieństwie do standardu TGL NRD, gramofon nie posiada zintegrowanego przedwzmacniacza korektora, ponieważ zgodnie z zachodnioniemiecką normą DIN był on niewygodną częścią wzmacniacza.

CROWN GS 461

Gramofon stereo HiFi Unitra FONICA GS 461 „Bernard” był również dystrybuowany w Niemczech Zachodnich przez firmę CONRAD electronic pod nazwą CROWN GS-461 (numer zamówienia 311855). Opis urządzenia w katalogu CONRAD z 1992 roku podaje, że było ono dostępne za 159 marek niemieckich: „Napęd paskowy hi-fi o fascynującym stosunku ceny do jakości, ciężka, solidna metalowa obudowa, gramofon o średnicy 300 mm z podświetlanym kołem stroboskopowym, optoelektroniczna regulacja prędkości, regulacja wysokości dźwięku ± 2%, rurowe ramię z systemem magnetycznym, hydraulicznie tłumione podnoszenie ramienia, urządzenie antyskatingowe, automatyczny wyłącznik krańcowy po podniesieniu ramienia, obsługa z przodu nawet przy zamkniętej pokrywie, osłona z przydymionego szkła z możliwością zablokowania w dowolnej pozycji, dane techniczne: 33,3 i 45 obr./min, pasmo przenoszenia 20–20 000 Hz, kołysanie i drżenie 0,15%, wymiary (szer. x wys. x gł.): 440 x 112 x 380 mm, wykończenie: czarne”.

McVoice HiFi-Stereo Turntable GS 461

Gramofon HiFi Unitra FONICA GS 461 „Bernard” był również sprzedawany pod tym samym oznaczeniem typu za pośrednictwem VÖLKNER-Versand jako Mc Voice w Niemczech Zachodnich.

Renkforce Plattenspieler Hi-Fi GS 461

Wcześniej opisany gramofon Unitra FONICA GS 461 „Bernard” był również sprzedawany w Niemczech Zachodnich za pośrednictwem VÖLKNER-Versand jako gramofon Renkforce Hi-Fi GS 461. Oznaczenia urządzenia były w języku niemieckim. Nie podano informacji o producencie ani kraju pochodzenia. Polskie pochodzenie można co najwyżej zidentyfikować po oryginalnej nazwie modelu GS 461 (gramofon stereo 461). Gramofon można było rozbudować o pasujący wzmacniacz UNITRA Renkforce SA 9120 i równie polski tuner Renkforce ST 9016.

FONICA GS-500

Dodam opis

Gramofon FONICA GS-500 był również dystrybuowany w Niemczech między innymi przez VÖLKNER Elektronik. Główny katalog VÖLKNER z 1997 roku opisuje model GS-500, oferowany w cenie 169,95 DM: „Półautomatyczny gramofon z napędem paskowym o niemal nostalgicznym charakterze, który ożywi Twoją kolekcję płyt. Dane techniczne: 33 1/3 lub 45 obr./min, podnośnik ramienia, regulacja prędkości za pomocą stroboskopu, system antyskatingu, zakres częstotliwości 20–20 000 Hz, szer. x wys. x gł. 420 x 115 x 380 mm, w komplecie z systemem magnetycznym i krążkiem 45 obr./min”. Pasujący system magnetyczny, MF-105, oferowany był w cenie 19,95 DM.

Unitra-Fonica Artur-Stereo WG 900

Gramofon stereo z napędem paskowym „Artur-Stereo” WG-900 był produkowany przez firmę Unitra FONICA w Łodzi co najmniej od 1978 do 1982 roku. Urządzenie o wymiarach 395 x 275 x 100 mm i wadze 3 kg, wyposażone jest w talerz gramofonowy o średnicy 300 mm i prędkości obrotowej 33 1/3 i 45 obr./min; niepodświetlane koło stroboskopowe; rurowe ramię w kształcie litery S z systemem magnetycznym Unitra UF50 lub UF70; fotoelektryczny wyłącznik krańcowy po uniesieniu ramienia; oraz zintegrowany wzmacniacz 2x3 VA (4 Ω) z regulacją tonów wysokich, niskich i balansu. Zasilanie z sieci 230 V odbywa się za pomocą zamontowanego na stałe kabla zasilającego, który można schować w schowku na spodzie gramofonu na czas transportu.

hgs party-stereo (WG 900)

Unitra-Fonica Artur-Stereo WG-900 była również dystrybuowana przez HGS w Niemczech Zachodnich, gdzie nazywano ją party-stereo. Nie podano jednak informacji o producencie. Polskie pochodzenie urządzenia wynika jedynie z instrukcji bezpieczeństwa na płycie podstawy, która pozostała niezmieniona w stosunku do wersji przeznaczonej na rynek krajowy.

W r z e ś n i a

Unitra TONSIL produkowała głównie obudowy głośników, obudowy głośnikowe i mikrofony w swojej fabryce we Wrześni (niem. Wreschen). Oznaczenie typu głośników zawsze składa się z konstrukcji, rozmiaru kosza, mocy znamionowej oraz dodatkowego numeru typu (GD – głośnik szerokopasmowy, GDN – głośnik niskotonowy, GDM – głośnik średniotonowy, GDT i GDWT – głośnik wysokotonowy).

Unitra-Tonsil Altus 75 Zestaw Głośnikowy

Zestaw głośnikowy Altus 75 był częścią serii głośników hi-fi Altus produkowanych przez UNITRA TONSIL we Wrześni od połowy lat 80. XX wieku. Trójdrożny głośnik bass-reflex wyposażony był w głośnik niskotonowy GDN 25/40/3, głośnik średniotonowy GDM 10/60 oraz kopułkowy głośnik wysokotonowy GDWT 9/40/5, wszystkie produkowane w tej samej fabryce. Głośniki mają moc znamionową 60 VA przy impedancji 8 Ω. Głośnik niskotonowy o średnicy 250 mm i średnicy magnesu 120 mm ma moc wyjściową 40 ​​VA przy 8 Ω. Głośnik średniotonowy o średnicy 100 mm i impedancji 8 Ω ma moc znamionową 60 VA, a głośnik wysokotonowy o impedancji 8 Ω – 40 VA. Nieco zagadkowe jest dla mnie, jak Polacy doszli do tak utopijnych wartości mocy dla dwóch ostatnich przetworników, z których każdy ma magnes 70 mm. W przeciwnym razie przetworniki, z otwartymi i stosunkowo małymi magnesami, bardziej odpowiadają głośnikom zachodnioeuropejskim niż standardom jakości, jakich można by oczekiwać od głośników NRD. Głośnik średniotonowy umieszczono w dodatkowej plastikowej obudowie, do której wszystkie elementy zwrotnicy zamontowano od spodu. Nie zastosowano tradycyjnej płytki drukowanej. Oprócz trzech głośników i portu bass-reflex, obudowa mieści również dwa pokrętła do dodatkowego podbicia i redukcji wysokich i niskich tonów. Wzmacniacz jest podłączony oddzielnym kablem, co było później powszechne w głośnikach NRD i nadal jest powszechne w obecnych głośnikach. Altusy 75 były również dystrybuowane w Niemczech Zachodnich przez HGS electronic GmbH z Hamburga.

Unitra-Tonsil mini 30

Kompaktowe, dwudrożne kolumny głośnikowe Mini 30 zostały wyprodukowane w połowie lat 80. przez Unitra TONSIL we Wrześni jako uzupełnienie linii Unitra DIORA Mini (ZM 8000). Mierzące 240 mm wysokości, 155 mm szerokości i 145 mm głębokości głośniki idealnie komponują się z równie wysokiej klasy zestawem hi-fi, lepiej znanym w Niemczech jako wersja eksportowa, Bruns Mini. Pierwsze wrażenie o tych małych głośnikach jest bardzo pozytywne, głównie ze względu na ich dość znaczną wagę. Jest to również typowe dla głośników NRD z tej epoki. Niestety, duża waga 4,5 kg na głośnik nie wynika z wyjątkowo hojnie zwymiarowanych przetworników. Polacy wybrali raczej ciężki odlew aluminiowy zamiast płyty MDF do materiału obudowy. Przedni panel wykonany jest z tworzywa sztucznego z aluminiowymi kratkami głośnikowymi. Głośnik można otworzyć za pomocą czterech śrub z tyłu. Wewnątrz, oprócz prostej zwrotnicy LC, znajduje się głośnik wysokotonowy o mocy 80 VA/8 Ω oznaczony jako GDWK 9/80/1 oraz głośnik niskotonowy o mocy 30 VA/6 Ω, GDN 12/30/2. Separacja częstotliwości między głośnikami wynosi 2 kHz. Mini 30 charakteryzuje się dość optymistyczną mocą znamionową 30 VA, mocą szczytową 45 VA, pasmem przenoszenia 80–20 000 Hz i sprawnością 87 dB. Jak to zwykle bywa w polskich urządzeniach hi-fi, całkowita impedancja wynosi 8 Ω.

CATH 2-Wege-Mini-Box PM 80 (mini 30)

Dwudrożny głośnik kompaktowy Unitra TONSIL mini 30 był również dystrybuowany w Niemczech Zachodnich przez firmę CATH GmbH z Kahl am Main. W przypadku dwudrożnego głośnika mini CATH PM 80 brakuje jakiejkolwiek wzmianki o oryginalnym producencie, firmie TONSIL, ani o jego polskim pochodzeniu. Zainstalowane obudowy głośników GDWK 9/80/1 i GDN 12/30/2 noszą odpowiednio oznaczenia PM-80-HT i PM-80-TT. Niemiecki importer hojnie zaokrąglił moc znamionową do 50 VA, a moc maksymalną do 80 VA. I tak już optymistyczny zakres częstotliwości został po prostu „rozszerzony” do 30–20 000 Hz. Oprócz CATH PM 80 dostępne były także CATH PM 110, PM 130, PM 150 i SB 180 produkcji polskiej oraz CATH CD 70, CD 90, CD 120 i CD 150 produkcji RDW.

Unitra-Tonsil MDO 21

Mikrofon monofoniczny MDO 21 został wyprodukowany około 1977 roku przez UNITRA TONSIL we Wrześni (niem. Wreschen). Mikrofon o wymiarach 21 x 135 mm i wadze 70 g charakteryzuje się klasyczną dookólną charakterystyką kierunkową i nadaje się do nagrań w zakresie częstotliwości 70–15 000 Hz. Jego impedancja wynosi 750 Ω, a czułość 2,8 mV/N/m² ±3 dB. Podłączany jest do wzmacniacza za pomocą 1,5-metrowego, trwale zamontowanego kabla z wtyczką diodową (DIN). MDO 21 jest dostępny w trzech wersjach: MDO 21 W-1 (na zdjęciu) z włącznikiem/wyłącznikiem i wspólną wtyczką diodową, MDO 21 W-2 z włącznikiem/wyłącznikiem i oddzielną wtyczką WM 345-1 oraz MDO 21 W-3 bez włącznika/wyłącznika. Model MDO 21 W-1 był również eksportowany do NRD i celowo oznaczony jako „odpowiedni do magnetofonu kasetowego Sonett”. Model MDO 21 W-2, dzięki dwóm oddzielnym wtyczkom, jest najbardziej kompatybilny z magnetofonami Unitra MK 122 i MK 125, a model MDO 21 W-3 z magnetofonem Stern R 160. Do każdego mikrofonu dołączono zdejmowany statyw.

Unitra-Tonsil GD 8/1 – głośnik szerokopasmowy 1 VA 8 Ω, np. RFT TR 2010 i Unitra-Eltra Alicja R603
Unitra-Tonsil GD 8/1/2 – głośnik szerokopasmowy 1 VA 8 Ω, np. Unitra-Eltra Ania R612
Unitra-Tonsil GD 8-12 1,5/2 – głośnik szerokopasmowy 1,5 VA 25 Ω, np. Unitra-Eltra Lena 2
Unitra-Tonsil GD 8-12 1,5/3 – głośnik szerokopasmowy 1,5 VA 6 Ω, np. Unitra-Eltra RM 407
Unitra-Tonsil GD 10/1,5/9 – głośnik szerokopasmowy 1,5 VA 8 Ω, np. Unitra-ZRK RM 121, RR 3050 i RR 3051
Unitra-Tonsil GD 10-16/4 – głośnik pełnopasmowy 4 VA 4 Ω, licencja PIONEER, np. EAW sound solo i RFT Saturn
Unitra-Tonsil GD 12/4/1 – głośnik pełnopasmowy 4 VA 4 Ω, np. Unitra RMS 814
Unitra-Tonsil GD 12/8 – głośnik pełnopasmowy 8 VA 6 Ω, licencja PIONEER, np. RFT B 8106 i REMA arietta 730
Unitra-Tonsil GD 12/36 – głośnik pełnopasmowy 5 VA 4 Ω, np. ITT-Nokia RP 9151
Unitra-Tonsil GDM 10/60 – 60 VA 8 Ω 100 mm głośnik pełnozakresowy, np. Unitra-Tonsil Altus 75
Unitra-Tonsil GDN 12/30/2 – głośnik niskotonowy 30 VA/6 Ω, sprzedawany również jako PM-80-TT, np. Unitra-Tonsil mini 30
Unitra-Tonsil GDN 25/40/3 – głośnik niskotonowy 40 VA 8 Ω 250 mm, np. Unitra-Tonsil Altus 75
Unitra-Tonsil GDWK 9/80/1 – głośnik wysokotonowy 8 Ω 8 Ω, sprzedawany również jako PM-80-HT, np. Unitra-Tonsil mini 30
Unitra-Tonsil GDWT 9/40/5 – głośnik wysokotonowy tubowy 40 VA 8 Ω, np. Unitra-Tonsil Altus 75

Unitra-Tonsil GDWT 9/80

• Głośnik wysokotonowy tubowy
• Moc znamionowa: 80 VA
• Impedancja: 8 Ω
• Stosowany np. w KME DCA 82

Unitra-Tonsil GTC 8/50 – 120 VA 8 Ω 80 mm głośnik wysokotonowy kopułkowy, 2000 – 25000 Hz, 90 dB, np. katalog CONRAD 1992
Unitra-Tonsil GTC 9/80 – 150 VA 8 Ω 90 mm głośnik wysokotonowy tubowy, 2000 – 25000 Hz, 102 dB, np. katalog CONRAD 1992
Unitra-Tonsil GTC 10/60 – 100 VA 8 Ω 100 mm głośnik średniotonowy, 500 – 10000 Hz, 90 dB, np. katalog CONRAD 1992
Unitra-Tonsil GTC 12/60 – 120 VA 8 Ω 120 mm głośnik średniotonowy, 500–10 000 Hz, 91 dB, np. katalog CONRAD z 1992 r.
Unitra-Tonsil GTC 20/40 – 60 VA 8 Ω 200 mm, głośnik niskotonowy/średniotonowy, 30–8000 Hz, 90 dB, np. katalog CONRAD z 1992 r.
Unitra-Tonsil GTC 20/60 – 80 VA 8 Ω 200 mm, głośnik niskotonowy/średniotonowy, 22–5000 Hz, 91 dB, np. katalog CONRAD z 1992 r.
Unitra-Tonsil GTC 25/40 – 100 VA, 8 Ω, 250 mm, głośnik niskotonowy, 25–7000 Hz, 91 dB, np. CONRAD Katalog 1992
Unitra-Tonsil GTC 30/60 – 100 VA 8 Ω 300 mm głośnik niskotonowy, 30 – 1000 Hz, 90 dB, np. CONRAD Katalog 1992
Unitra-Tonsil GTC 30/70 – 120 VA 8 Ω 300 mm głośnik niskotonowy, 35 – 5000 Hz, 98 dB, np. CONRAD Katalog 1992
Unitra-Tonsil GTC 30/80 – 120 VA 8 Ω 300 mm głośnik niskotonowy, 25 – 1000 Hz, 92 dB, np. CONRAD Katalog 1992

W a r s z a w a

Zakłady Radiowe im. M. Kasprzaka produkowały głównie magnetofony dla firmy GRUNDIG, ale także dystrybuowały je w Polsce pod własną marką.

Unitra-ZRK M-8010 & MDS 561

Stereofoniczny magnetofon kasetowy Unitra-ZRK M-8010 został wyprodukowany jako uzupełnienie mini zestawu hi-fi ZM-8000 i może być uzupełniony o wzmacniacz Unitra-Fonica PW-8010, gramofon Unitra-Fonica G-8010 oraz tuner Unitra-Eltra R-8010. Urządzenie o wymiarach 300 x 120 x 220 mm posiada napęd jednosilnikowy z tłumioną komorą na kasetę. Produkowany od 1981 roku w Zakładach Radiowych im. M. Kasprzaka (ZRK), magnetofon posiada dwa analogowe mierniki poziomu sygnału do nagrywania i odtwarzania, regulator poziomu nagrywania, przełącznik wyboru rodzaju taśmy CrO2 / FeCr / Normal, diody LED sygnalizujące nagrywanie i redukcję szumów Dolby, wyłącznik krańcowy dla wszystkich trybów pracy oraz stereofoniczne gniazdo słuchawkowe i mikrofonowe (gniazdo 6,3 mm). Deck, sprzedawany również jako MDS-561, można podłączyć do wzmacniacza za pomocą kabla RCA lub diodowego (DIN).

hgs Cassette Deck ALTUS D 60 (M-8010)

Magnetofon kasetowy HiFi Unitra-ZRK M-8010 był również dystrybuowany w Niemczech Zachodnich przez firmę CONRAD electronic. Główny katalog CONRAD z 1986 roku podaje następującą informację o urządzeniu oferowanym pod numerem zamówienia 310409 za 198 marek niemieckich: „magnetofon kasetowy ALTUS HiFi D-60 z redukcją szumów Dolby. Uniwersalne wymiary pasujące do niemal wszystkich systemów mini, wieżowych i wtórnych, do montażu w skrzyni, szafce lub na półce! Cechy szczególne: 2 mierniki poziomu do sterowania nagrywaniem i odtwarzaniem, regulacja poziomu nagrywania, przełącznik wyboru rodzaju taśmy: CrO2/FeCr/Normalna, miękko wytłumiona komora kasety, wyświetlacz LED do nagrywania i Dolby, wyłącznik krańcowy we wszystkich trybach pracy, wejścia i wyjścia: słuchawkowe/mikrofonowe (lewe i prawe) gniazdo 6,3 mm, wejście liniowe wyjście 5-pinowe DIN lub RCA, dane techniczne: prędkość taśmy 4,75 cm/s, kołysanie i drżenie 0,15%, zakres częstotliwości 30–15 000 Hz, przód aluminiowy/srebrny matowy, wymiary (szer. x wys. x gł.) 300 x 120 x 220 mm”.

Unitra-ZRK ZK 120 – Magnetofon lampowy, licencjonowana replika Grundiga TK 120 E
Unitra-ZRK ZK 120 T – Magnetofon tranzystorowy, licencjonowana replika Grundiga TK 120 de Luxe
Unitra-ZRK ZK 127 – Magnetofon tranzystorowy
Unitra-ZRK ZK 140 – Magnetofon lampowy, licencjonowana replika Grundiga TK 140
Unitra-ZRK ZK 140 T – Magnetofon tranzystorowy, licencjonowana replika Grundiga TK 140 de Luxe
Unitra-ZRK ZK 144 – Magnetofon lampowy, licencjonowana replika Grundiga TK 145 Automatic
Unitra-ZRK ZK 146 – Magnetofon tranzystorowy
Unitra-ZRK ZK 240 – Magnetofon tranzystorowy Rejestrator
Unitra-ZRK ZK 246 – Magnetofon tranzystorowy
Unitra-ZRK ZK 246-2 – Magnetofon tranzystorowy
Brandt EBS 181 – Wersja eksportowa Unitry-ZRK ZK 246 na rynek francuski

Unitra-ZRK M2404 S stereo

Magnetofon stereofoniczny 4-ścieżkowy M2404 S był produkowany od 1977 roku w Zakładach Radiowych im. M. Kasprzaka w Warszawie jako najlepiej wyposażony polski magnetofon swoich czasów. Mierzący 440 x 340 x 170 mm, może odtwarzać taśmy z prędkością 9,5 lub 19 cm/s. Odtwarzanie odbywa się bezpośrednio przez zintegrowany wzmacniacz stereo o mocy 2 x 5 VA przy 4 Ω. Urządzenie posiada dwa wejścia diodowe (gramofon/tuner) oraz przełączane wejście mikrofonowe diodowe, a także wyjście słuchawkowe diodowe. Napęd posiada standardowe funkcje: odtwarzanie, przewijanie do przodu, przewijanie do tyłu, nagrywanie, zatrzymywanie i pauza, czterocyfrowy analogowy licznik taśmy, wybór ścieżki (∑ / stereo / 3-2 / 1-4) oraz dwa analogowe wskaźniki poziomu dla obu kanałów. Głośność wzmacniacza/słuchawek i poziom nagrywania można regulować oddzielnie dla każdego kanału, a także regulować tony wysokie i niskie. Osłona z pleksiglasu jest uchylna i zdejmowana. Zasilanie odbywa się wyłącznie z sieci 230 V, kabel zasilający jest na stałe umieszczony w osobnej przegrodzie, a do urządzenia dołączono solidny uchwyt do przenoszenia. To ciężkie, ważące 13 kg urządzenie robi bardzo solidne i wysokiej jakości wrażenie dzięki ramie z prawdziwego drewna i licznym chromowanym elementom sterującym.

Unitra-ZRK ARIA M2407 S hifi stereo

Magnetofon stereo hi-fi Aria M2407 S, 4-ścieżkowy, był najlepiej wyposażonym magnetofonem produkowanym w Polsce w tamtym czasie. Jego wygląd jest bardzo podobny do modelu TESLA B 730, szeroko sprzedawanego w NRD, a jego parametry są zbliżone do modelu B 115, również produkowanego w Czechach. M 2407 S może odtwarzać taśmy z prędkością 9,5 lub 19 cm/s. Odtwarzanie odbywa się bezpośrednio przez zintegrowany wzmacniacz stereo o mocy 2 x 12 VA przy 4 Ω. Urządzenie posiada dwa wejścia diodowe (gramofon/tuner) oraz przełączane wejście mikrofonowe diodowe, a także wyjście słuchawkowe diodowe z przełączaną funkcją synchronizacji (Ω). Napęd oferuje standardowe funkcje odtwarzania, przewijania do przodu i do tyłu, nagrywania, zatrzymywania i pauzy, czterocyfrowy analogowy licznik taśmy, przełącznik ścieżek (∑ / stereo / 3-2 / 1-4) oraz dwa analogowe wskaźniki poziomu dla obu kanałów. Głośność wzmacniacza/słuchawek i poziom nagrywania można regulować oddzielnie dla każdego kanału. Dodatkowo, można regulować wysokie i niskie tony oraz aktywować funkcję odtwarzania wielu kanałów. Osłona z pleksiglasu jest uchylna i zdejmowana. Kabel zasilający zamontowany na stałe znajduje się w osobnej komorze. Na spodzie znajdują się dwie solidne, żeliwne nóżki, których kąt nachylenia można łatwo regulować. Urządzenie nie posiada uchwytu do przenoszenia.

Unitra-ZRK ARIA M2411 S hifi stereo

Magnetofon stereo HiFi 4-ścieżkowy Unitra-ZRK ARIA M2411 S hifi stereo różni się od wcześniej opisanego modelu M2407 S jedynie zestawem przełączników przyciskowych do wyboru ścieżki dźwiękowej, zamiast dotychczas stosowanego przełącznika suwakowego.

Unitra-ZRK OPUS MS-2425 hifi stereo

4-ścieżkowy magnetofon stereofoniczny Unitra-ZRK OPUS MS-2425 jest w dużej mierze identyczny z wcześniej opisanymi modelami M2407 S i M2411 S, ale oprócz zestawu przycisków do wyboru utworów, posiada również mocniejszy wzmacniacz stereo o mocy 2 x 25 VA przy 4 Ω zamiast 2 x 12 VA. Co więcej, wiele importowanych układów zostało zastąpionych krajowymi komponentami UNITRA-CEMI, a silnik pracuje nieco ciszej.

hgs TB-2407 hifi stereo (M2407 S)

Magnetofon stereofoniczny Hi-Fi Unitra-ZRK Aria M-2407S, 4-ścieżkowy, był również dystrybuowany w Niemczech Zachodnich przez firmę HGS electronic GmbH z Hamburga. Nie znam żadnego eksportu do NRD. Istnieją dwie wersje o tym samym numerze modelu, hgs TB-2407. Pierwsze egzemplarze miały czarne obudowy z antracytową ramką i suwakowy przełącznik ścieżek audio z modelu Aria M2407 S. Etykiety były zazwyczaj w całości w języku niemieckim, a cena detaliczna wynosiła 249 marek niemieckich. Jednak na odwrocie pozostała wzmianka o polskim pochodzeniu.

hgs TB-2407 hifi stereo (MS-2425)

Późniejsze modele hgs TB-2407, ze srebrnoszarym panelem przednim i tylnym oraz antracytową ramką, odpowiadają modelowi Unitra-ZRK Opus MS-2425 i również posiadają ten sam zestaw przełączników ścieżek audio. Etykieta była również w całości w języku niemieckim, a znak producenta „Made in Poland” został zachowany.

Unitra-ZRK ARIA M2408 SD hifi stereo

4-ścieżkowy magnetofon stereofoniczny Unitra-ZRK Aria M2408 SD był produkowany równolegle z modelem Aria M2407 S, ale w przeciwieństwie do niego nie posiada zintegrowanego wzmacniacza mocy stereo. Jego funkcje są zatem nieco podobne do czeskiego modelu TESLA B 116. Może odtwarzać taśmy z prędkością 9,5 lub 19 cm/s. Urządzenie posiada dwa diodowe wejścia (gramofon/tuner) oraz przełączane diodowe wejście mikrofonowe, a także diodowe wyjście słuchawkowe z przełączaną funkcją synchronizacji. Napęd oferuje standardowe funkcje: odtwarzanie, przewijanie do przodu i do tyłu, nagrywanie, zatrzymywanie i pauza, czterocyfrowy licznik analogowy, wybór utworu (∑ / stereo / 3-2 / 1-4) oraz dwa analogowe wskaźniki poziomu dla obu kanałów. Głośność słuchawek i poziom nagrywania można regulować oddzielnie dla każdego kanału. Ponadto można regulować wysokie i niskie tony w słuchawkach, a także aktywować funkcję wielokrotnego odtwarzania. Osłona z pleksiglasu jest odchylana i zdejmowana. Kabel zasilający zamontowany na stałe znajduje się w osobnej komorze. Na spodzie znajdują się solidne żeliwne nóżki, umożliwiające łatwą regulację kąta nachylenia. Urządzenie nie posiada uchwytu do przenoszenia.

Unitra-ZRK GRACIA M2408 SD hifi stereo

4-ścieżkowy magnetofon stereo hi-fi Unitra-ZRK Gracia M2408 SD jest najwyraźniej technicznie i wizualnie identyczny z Arią, a poza tym ma identyczną nazwę modelu. Jednak oryginalne polskie napisy na obudowie zostały przetłumaczone na język niemiecki. Być może urządzenia, opatrzone oficjalnymi specyfikacjami producenta, były przeznaczone na eksport do NRD, a firma chciała uniknąć jakiegokolwiek podobieństwa brzmieniowego do skojarzeń ze słowem „aryjski”.

Unitra-ZRK VELLA M2408 SD hifi stereo

Magnetofon kasetowy HiFi stereo 4-ścieżkowy Unitra-ZRK Vella M2408 SD jest technicznie i wizualnie identyczny z modelem Aria, a poza tym ma identyczne oznaczenie typu.

Unitra-ZRK ARIA MDS-2412 hifi stereo

Magnetofon kasetowy HiFi stereo 4-ścieżkowy Aria MDS-2412 różni się od wcześniej opisanego modelu M2408 SD tylko przyciskiem do wyboru ścieżki, zamiast poprzednio montowanego przełącznika suwakowego.

hgs TB-2408 hifi stereo (M2408 SD & MDS-2412)

Magnetofony Unitra-ZRK Aria M2408 SD hi-fi stereo i Aria MDS-2412 hi-fi stereo hi-fi 4-ścieżkowe były również dystrybuowane w Niemczech Zachodnich przez HGS electronic z Hamburga. Nie znam żadnego eksportu do NRD. Pierwsze egzemplarze z czarną obudową i suwakowym przełącznikiem ścieżki audio odpowiadają modelowi Aria M2408 SD.

Późniejsze magnetofony kasetowe w kolorze srebrno-szarym z przełącznikiem ścieżki dźwiękowej odpowiadały modelowi Aria MDS-2412. Etykiety były zazwyczaj w całości w języku niemieckim. Na tylnej ściance zachowało się odniesienie do pierwotnego producenta Unitra ZRK, pierwotne oznaczenie modelu M2408 SD lub M2412 SD oraz polskie pochodzenie, ponieważ zachowano cały panel obudowy polskiej wersji.

Unitra-ZRK MK-125 & Unitra-Zatra ZMK-2

Magnetofon kasetowy mono MK 125 był produkowany przez Unitra ZRK od 1971 roku. Urządzenie o wymiarach 210 x 65 x 320 mm i wadze 2,2 kg, wyposażone jest w napęd jednosilnikowy ze standardowymi funkcjami nagrywania, odtwarzania, przewijania do przodu i do tyłu (bez funkcji pauzy). Przełącznik suwakowy umożliwia użytkownikowi wybór między nagrywaniem ręcznym i automatycznym. Poziom nagrywania jest wyświetlany za pomocą prostego miernika obrotowego. Rejestrator zawiera również zintegrowany głośnik, regulatory barwy dźwięku i chowany uchwyt do przenoszenia. Zasilanie zapewnia sześć baterii R20. Pokaźny MK-125 został później zastąpiony układem scalonym MK-125, który wykorzystywał układ przełączający UL-1496R (zamiast stopnia wyjściowego AC180/AC181) oraz MK-125 FM, który zawierał prosty odbiornik FM w standardzie OIRT (65–74 MHz).

Alternatywnie, dostępne były pasujące zasilacze wtykowe 230 V Unitra-Zatra ZMK 1 i ZMK 2, które można było umieścić w komorze akumulatora. Ponadto, do rejestratora dostępny był odpowiedni kabel zasilający typu KZ1 ze zintegrowanym przetwornikiem napięcia 12 V/9 V i bezpiecznikiem. Dzięki temu, wraz z odpowiednim uchwytem montażowym, rejestrator mógł być również zainstalowany w samochodzie. Ponieważ urządzenie jest montowane „do góry nogami”, wszystkie przyciski transportowe – z wyjątkiem przycisku nagrywania – można było również nacisnąć poziomo i zostały one odpowiednio oznaczone po raz drugi, z przesunięciem względem reszty pojazdu. Podobna opcja montażu była również dostępna dla przenośnego radia Stern Trophy 1800, produkowanego w tym samym czasie w Niemczech Wschodnich.

Unitra-ZRK RM 121 & RR-3050

Automatyczny magnetofon monofoniczny RM 121 był produkowany od połowy lat 80. XX wieku. Urządzenie odbiera pasmo FM (FM) zgodne ze standardem OIRT od 65,8 do 74 MHz, a także pasma fal krótkich, średnich i długich za pośrednictwem zintegrowanych anten teleskopowych i ferrytowych. Posiada również magnetofon kasetowy z jednym silnikiem (bez przycisku pauzy i licznika taśmy), zintegrowany mikrofon pojemnościowy oraz wejście dla zewnętrznego źródła dźwięku. Funkcja OSC, aktywowana przełącznikiem suwakowym na tylnym panelu, redukuje gwizdy podczas nagrań radiowych w paśmie fal średnich i długich.

Wszystkie wyświetlacze zostały całkowicie zrezygnowane. Zasilanie odbywa się z sieci 230 V lub za pomocą sześciu baterii R14. Urządzenie ma bardzo przejrzysty układ i można je łatwo zdemontować w celu naprawy. Jedynie cztery górne przyciski wyboru pasma są nieco nielogicznie przypisane. Przyciski te sterują funkcjami „Radio Off”, „MW”, „SW” i „FM”. Aby odbierać fale długie, przyciski SW i MW należy nacisnąć jednocześnie, a aby odtwarzać kasety, należy najpierw całkowicie wyłączyć urządzenie. Naciśnięcie przycisków transportu powoduje jego ponowne włączenie.

Technicznie i wizualnie identyczny model RR-3050 był produkowany równolegle z modelem RM 121. Wszystkie modele dostępne były w dwóch różnych frontach obudowy, różniących się pokrywą komory kasety i maskownicą głośnika. Kolor obudowy wahał się od czerwonego, czerwono-czarnego, czarnego, białego, antracytowego do brązowo-antracytowego (na zdjęciu), a napisy i uchwyty były w różnych kolorach. Oprócz wersji przeznaczonych na rynek krajowy, model RR 3050 był również dostarczany do Niemiec Zachodnich z pasmem VHF CCIR.

Na urządzeniach, oznaczonych w języku niemieckim, nie można zidentyfikować ani producenta, Unitra-ZRK, ani niemieckiego importera. Na spodzie obudowy znajduje się jedynie numer tłumienia zakłóceń radiowych Niemieckiego Urzędu Pocztowego. Wersja eksportowa była dostępna z obudową w kolorze brązowo-antracytowym lub czerwono-czarnym.

ITC RR-3050

Wcześniej opisany RM 121, a właściwie wersja CCIR-FM, był również sprzedawany w Niemczech Zachodnich. Podobnie jak w przypadku eksportowego RR3050, na obudowie widnieje jedynie numer tłumienia zakłóceń Niemieckiej Poczty Federalnej, a nie jakiekolwiek odniesienie do oryginalnego producenta z Warszawy. Polskie pochodzenie jest widoczne jedynie na załączonym schemacie połączeń. Tutaj pasmo FM jest wymienione jako 65–73 MHz pod etykietą „Zakresy” (zakresy częstotliwości), a obok znajduje się Wersia FM-CCIR (wersja eksportowa CCIR) z odmienną specyfikacją. Instrukcja obsługi jest przetłumaczona na język angielski, francuski i niemiecki.

Na odwrocie, zamiast informacji o producencie i gwarancji, znajduje się pełne wyjaśnienie numeru FTZ i zatwierdzenia Poczty Federalnej. Oprócz urządzeń w większości czarnych, model ITC RR-3050 był również dostępny z żółtym panelem przednim.

hgs RR-3050

Radiotelefony RM 121 były również dystrybuowane w Niemczech Zachodnich przez firmę HGS Electronic GmbH z Hamburga. Modele eksportowe, obsługujące pasmo FM CCIR, były dostępne w obu wariantach obudowy, a także w różnych kolorach i oznaczeniach.

Oprócz dość żywych opcji kolorystycznych, dostępne były również wersje brązowo-szare, które najwyraźniej były bardziej preferowane przez zachodnioniemieckich nabywców. Pod niepozorną obudową urządzenia na zdjęciu kryje się jednak jasnoniebieska obudowa, do której z pewnością planowano w Polsce zamówić pasującą obudowę.

To samo dotyczy wersji srebrno-szarej z niebieską obudową.

ITC RM 121

ITC sprzedawało także Unitra-ZRK RM 121 nie tylko jako ITC RR 3050, ale również pod oryginalną nazwą Radio Magnetofon 121 (ITC RM 121).

Universum 4-Band-Radio-Recorder CTR 351 (RR-3050)

Urządzenie UNITRA ZRK RR-3050 było również sprzedawane w Niemczech Zachodnich za pośrednictwem firmy wysyłkowej QUELLE pod nazwą UNIVERSUM 4-Band Radio Recorder CTR 351. Oznaczenia były w całości po niemiecku i – zgodnie z panującym zwyczajem – nie podawano nazwy producenta.

Unitra-ZRK RR 3051

Przedstawiony na zdjęciu monofoniczny rejestrator RR 3051 z 1990 roku, przyznaję, wciąż mnie nieco zastanawia i nie udało mi się znaleźć żadnych informacji na jego temat w internecie. Technicznie jest on zasadniczo taki sam jak wcześniej opisany Unitra-ZRK RM 121 automatic (RR-3050). Posiada jednak dodatkowy przycisk wyboru pasma dla fal długich. Oznacza to, że przyciski fal krótkich i średnich nie muszą być już wciskane jednocześnie do odbioru fal długich. Oprócz pięciu przycisków na górze (zamiast czterech), przycisk OSC z tyłu posiada również funkcję uśpienia. Przedstawiony na zdjęciu 4-pasmowy rejestrator radiowy RR 3051 (numer katalogowy 3051) z oznaczeniami w języku angielskim/niemieckim był dystrybuowany przez DALCO GmbH w Niemczech Zachodnich, a w tamtym czasie w zjednoczonych już Niemczech. Obsługuje pasmo FM (standard CCIR) od 87,5 do 108 MHz. Nie wiem, czy istniała wersja UNITRA tego urządzenia z innym numerem modelu i polskim oznaczeniem. Ale nawet w Polsce pasmo FM zostało już w tym czasie przestawione z OIRT na CCIR, a nazwa marki UNITRA była już prawie nieużywana.

Unitra-ZRK RM 222

Dodam opis

UNITRA-Iskra RM-222

Unitra-ZRK RM-222 była również dystrybuowana w byłej Jugosławii przez słoweńskiego producenta elektroniki Iskra-Elektroakustika p.o. Od lat 60. XX wieku ISKRA koncentrowała swoją działalność w Lublanie wyłącznie na silnikach elektrycznych, rozrusznikach, alternatorach, licznikach energii elektrycznej, telefonach, komputerach i telewizorach, dlatego ten rejestrator – wraz z RM 312 – pochodził z Polski. Jedyną różnicą techniczną między Unitrą-Iskrą RM-222 a wersją przeznaczoną na rynek krajowy jest pasmo CCIR FM, wynoszące od 87,5 do 108 MHz (zamiast od 65,8 do 74 MHz).

Grundig RR 220 International (RM 222)

Magnetofon Unitra RM 222 mono został również dostarczony do Niemiec Zachodnich w imieniu firmy Grundig. Jego polskie pochodzenie nie jest oczywiście widoczne na obudowie.

Unitra-ZRK RMS 303 & RMS 404

Magnetofon kasetowy stereo, opis wkrótce.

Unitra-ZRK RMS 451

Stereofoniczny radioodbiornik Kasprzak RMS 451 był produkowany równolegle z modelem RM 121, do którego jest również wizualnie bardzo podobny. Mierzący zaledwie 328 x 195 x 82 mm, urządzenie to odbiera pasmo FM od 65,8 do 74 MHz, a także jedno pasmo fal średnich i jedno pasmo fal długich za pośrednictwem zintegrowanych anten teleskopowych i ferrytowych. Posiada również dwa zintegrowane mikrofony, diodę LED stereo, gniazdo słuchawkowe i zewnętrzne wejście audio. Balans można regulować za pomocą sprytnie zaprojektowanego tandemowego regulatora głośności. Zrezygnowano jednak z regulacji tonów na rzecz przełączanego wzmocnienia wysokich tonów. Sygnał różnicowy stereo można płynnie regulować za pomocą regulatora na tylnym panelu lub przełączyć na mono, jeśli odbiór FM jest słaby. Zasilanie może być dostarczane z sieci 230 V lub za pomocą sześciu baterii R20. Oprócz imponujących cech wynikających z kompaktowych rozmiarów, urządzenie charakteryzuje się również bardzo łatwą w naprawie konstrukcją. Bezpiecznik można wymienić bezpośrednio przez komorę baterii, całą obudowę można odłączyć od podwozia za pomocą zaledwie kilku śrub (z niemiecką instrukcją na wewnętrznej stronie tylnego panelu), a pasek napędowy można wymienić w kilku prostych krokach. Większym problemem są jedynie podatne na awarie przyciski oraz niefortunnie zaprojektowane pokrętło sterujące z tyłu.

Grundig RMS 451

Grundig RMS 451 jest technicznie i wizualnie identyczny z radiomagnetofonem stereofonicznym Unitra-ZRK 451 i był również produkowany przez ZRK w Polsce na eksport do Niemiec Zachodnich. W przeciwieństwie do wersji Unitra, posiada on jednak pasmo CCIR FM od 87,5 do 108 MHz. Nie wiem, czy Grundig był zaangażowany w jego rozwój (niezależnie od daty produkcji). Uważam to jednak za mało prawdopodobne ze względu na podobieństwo do monofonicznego magnetofonu RM 121 i wiele typowych detali Unitry. Z drugiej strony, nie mogę wykluczyć udziału Niemiec Wschodnich w rozwoju, ponieważ jedna z dwóch głównych płytek drukowanych jest oznaczona zarówno ZRK, jak i RFT.

Grundig RR 120 International & Grundig RR 450 (RMS 451)

Grundig RR 120, podobnie jak Grundig RR 450, jest również całkowicie identyczny z Unitrą-ZRK RMS 451. Jednak w tym modelu Grundig podjął przynajmniej próbę zastąpienia polskiego oznaczenia swojego poprzednika, „RMS…” (Radiomagnetofon Stereofoniczny), niemieckim lub angielskim oznaczeniem typu „RR…” (Radiorecorder).

hgs RRS-4050 Stereo (RMS 451)

Unitra-ZRK RMS 451 był również dystrybuowany w zachodnich Niemczech przez firmę HGS Electronic GmbH z Münster jako RRS-4050 Stereo (nigdy nie należy mylić go z właścicielem poniżej ITC RRS-4050 opartym na Unitra RMS 475A).

Podejrzewam, że hgs RRS-4050 był sprzedawany tylko w Niemczech Zachodnich po zakończeniu dystrybucji Grundiga. Na przykład urządzenie na zdjęciu pochodzi z 1990 roku.

Unitra-ZRK RMS 451, a tym samym także hgs RRS-4050 Stereo, były dostępne w wielu wariantach kolorystycznych, takich jak ten czerwony. W przeciwieństwie do Niemiec Wschodnich, polscy producenci najwyraźniej nie mieli problemów z drogimi, importowanymi pigmentami, dlatego elementy obudowy (z wyjątkiem metalicznych wykończeń) były odpowiednio barwione, a nie tylko malowane, jak miało to miejsce w Niemczech Wschodnich. W Niemczech Wschodnich RFT skr 700 i SKR 701 otrzymały jedynie warstwę farby, aby zaoszczędzić na drogich pigmentach kupowanych od BASF.

RRS-4050 (RMS 451)

Opisany powyżej model RRS-4050 był również sprzedawany w Niemczech Zachodnich bez informacji o producencie ani importerze. W takich przypadkach na spodzie obudowy znajduje się jedynie numer identyfikacyjny Niemieckiej Poczty Federalnej (Deutsche Bundespost).

Również w tym przypadku dostępne były różne kolory obudowy, takie jak biały, antracytowy, turkusowy i niebieski.

Najbardziej rzucającym się w oczy kolorem obudowy był prawdopodobnie różowy.

Unitra-ZRK RMS 475A

Stereofoniczny rejestrator radiowy RMS 475A został wyprodukowany na początku lat 90. XX wieku jako następca modelu RMS 451 i, pomimo różnic wizualnych, technicznie jest niemal identyczny. Urządzenie o wymiarach 516 x 193 x 99 mm ma jednak większe głośniki, co wymaga szerszej obudowy. Cała płyta główna pochodzi z modelu RMS 451; zmodyfikowano jedynie mechanizm strojenia, a pokrętło strojenia przeniesiono na górę. Urządzenie odbiera sygnał FM w zakresie od 65,8 do 74 MHz, a także jedno pasmo fal średnich i jedno pasmo fal długich za pośrednictwem zintegrowanych anten teleskopowych i ferrytowych. Ponadto rejestrator posiada napęd kasetowy z jednym silnikiem, dwa zintegrowane mikrofony, stereofoniczny wyświetlacz LED, gniazdo słuchawkowe oraz zewnętrzne wejście audio. Balans jest regulowany za pomocą przemyślanego, tandemowego potencjometru głośności, który ukrywa tylko dwa sąsiadujące ze sobą monofoniczne potencjometry na płytce drukowanej (jeden z napędem zębatym). Zrezygnowano jednak z regulacji tonów na rzecz przełączanego wzmocnienia wysokich tonów. Sygnał różnicowy stereo można płynnie regulować za pomocą pokrętła na tylnym panelu, zwiększając lub zmniejszając jego głośność, a także przełączając na mono, jeśli odbiór FM jest słaby. Zasilanie odbywa się za pomocą sieci 230 V lub sześciu baterii R14. Co skłoniło polskiego producenta do stworzenia tej „ikony designu” po atrakcyjnym wizualnie RMS 451, pozostaje dla mnie zagadką. W porównaniu z mniejszym RMS 451, obudowa wydaje się dość tania i nieporęczna. Co więcej, tusz na sitodruku w niektórych egzemplarzach już lekko się odkleja, co jest podwójnie uciążliwe, ponieważ cała skala strojenia jest po prostu nadrukowana.

ITC RRS-4050 (RMS 475A)

Wcześniej opisany Unitra-ZRK RMS 475A był również dystrybuowany w Niemczech za pośrednictwem ITC w paśmie CCIR FM. Polskie oznaczenie Radiomagnetofon Stereofoniczny (RMS...) zostało najwyraźniej po prostu przetłumaczone dosłownie na Radiorecorder Stereo (RRS...). Pełne oznaczenie modelu RRS-4050 odpowiada oznaczeniu wcześniej opisanego urządzenia HGS, które — co jeszcze bardziej komplikuje zamieszanie — odpowiada z kolei Unitra-ZRK RMS 451. Krótko mówiąc: ITC RRS-4050 to w zasadzie (duża) Unitra RMS 475A, podczas gdy hgs RRS-4050 i (bez nazwy) RRS-4050 to (mała) Unitra RMS 451. Podczas gdy na polskim rynku krajowym RMS 475A był dostępny z obudową w kolorze antracytowym i czerwonym lub czarnym zawieszeniem głośnika, lub w kolorze białym z chromowaną ramką głośnika, ITC RR 4050 zawsze ma całkowicie czarną obudowę, co dodatkowo podkreśla jego dość stonowany wygląd. Cena detaliczna ITC RR 4050 w Niemczech wynosiła 59 marek niemieckich. Przynajmniej tak wynika z dołączonego paragonu, ponieważ widoczne na zdjęciu urządzenie zostało zakupione za tę cenę 6 kwietnia 1991 r. w sklepie BIG w Fürth.

U n i t r a - E l m a s z   W a r s z a w a

Unitra-Elmasz Wow and Flutter Meter ND-960A

Miernik kołysania i drżenia ND-960A był produkowany w Zakładach Technologicznych UNITRA-ELMASZ w Warszawie co najmniej od 1977 do 1981 roku. Używając taśmy testowej lub płyty, można określić prędkość posuwu, dryft prędkości, wahania prędkości, prędkość obrotową, dryft prędkości obrotowej i wahania prędkości obrotowej podłączonych magnetofonów i gramofonów. Odchylenia te wynikają z niedoskonale równomiernego transportu taśmy magnetycznej, co objawia się mniej lub bardziej wyraźnymi fluktuacjami wysokości dźwięku. Podstawą pomiaru kołysania i drżenia jest znormalizowana częstotliwość odniesienia 3150 Hz. ND-960A umożliwia dwa rodzaje pomiaru: po pierwsze, można zmierzyć odchylenie od prędkości docelowej i dryft (przyrząd po lewej stronie); po drugie, można zmierzyć kołysanie i drżenie (przyrząd po prawej stronie). Ponadto, za pomocą urządzenia można zarejestrować taśmę testową. Podobnie jak wiele oscyloskopów, posiada on wewnętrzny generator częstotliwości, który generuje napięcie testowe 700 mV przy częstotliwości 3150 Hz. Można je przyłożyć bezpośrednio do wejścia jednostki pomiarowej za pomocą funkcji kalibracji. Urządzenie widoczne na zdjęciu, numer seryjny 1309, które znalazłem na pchlim targu w Fürth (niedaleko Norymbergi), pochodzi bezpośrednio z VEB Stern Radio Sonneberg, zgodnie z etykietą inwentarzową z boku, i prawdopodobnie było tam używane podczas końcowej kontroli magnetofonów kasetowych. UNITRA-ELMASZ była najwyraźniej oddziałem warszawskiego producenta UNITRA-ZRK (Zakłady Radiowe im. M. Kasprzaka) i produkowała specjalistyczny sprzęt rejestrujący, pomiarowy i sterujący dla całego bloku wschodniego.

E S I   N o w e

ESI Nowe COLOROFON C-23

Trzykanałowe organy świetlne COLOROFON C-23 zostały wyprodukowane około 1985 roku w Zakładach Elektronicznych Spółdzielni Inwalidów (ESI, Werk der Elektronischen Invaliden-Genossenschaft?) w Nowem nad Wisłą i najwyraźniej sprzedawane wyłącznie w Polsce. Dość skromny, jak na dzisiejsze standardy, efekt świetlny generują trzy lampy bagnetowe 12 V/10 W umieszczone za kolorowymi szklanymi filtrami, z których każda poprzedzona jest filtrem dolnoprzepustowym, górnoprzepustowym/dolnoprzepustowym i górnoprzepustowym RC. Dzięki temu każda lampa reprezentuje własny zakres częstotliwości. Połączenie ze wzmacniaczem można wykonać za pomocą gniazda głośnikowego liniowego/punktowego lub diodowego (DIN). Ponieważ jednak sygnał 775 mV na wyjściu diodowym wzmacniacza o wysokiej impedancji jest raczej niewystarczający, zaleca się podłączenie do wyjścia głośnikowego o niskiej impedancji (równolegle z głośnikiem).

Próg zadziałania każdej lampy można regulować oddzielnie i zbiorczo za pomocą czterech potencjometrów 270°. W początkowej wersji rozwojowej, COLOROFON C-23 B, próg zadziałania można ustawić tylko jednym potencjometrem pasma, a zakres częstotliwości można przesunąć drugim. Wewnątrz drewnianej obudowy o wymiarach 330 x 125 x 155 mm, pokrytej imitacją skóry, oprócz trzech bezbarwnych reflektorów, znajduje się transformator sieciowy Telkom-Telcza TS 40/4 o mocy 40 W, cztery tranzystory BC177B, trzy tyrystory Unitra-CEMI T123 i cztery potencjometry liniowe 10 kΩ. Dwa przedstawione na zdjęciu urządzenia to wariant C-23II z wejściem diodowym (DIN), ale bez wejścia głośnikowego. Jednak główny bezpiecznik jest nadal dostępny z zewnątrz. Urządzenia były dostępne z czarną lub brązową imitacją skóry. W zestawie znajduje się kabel przejściowy Diodowy/Dot oraz dwa boczne uchwyty statywowe.

S T A T R O N   F ü r s t e n w a l d e   &   F r a n k f u r t / O d r a   ( N R D )

statron BR 25

BR 25, dwudrożny głośnik z obudową bass-reflex opracowany przez firmę MEG (Musikelectronic Geithain), był produkowany przez VEB STATRON Fürstenwalde od 1984 roku. Z 650 000 sprzedanych egzemplarzy, był jednym z najlepiej sprzedających się głośników w Niemczech, a dzięki, między innymi, bardzo pozytywnej recenzji w zachodnioniemieckim magazynie Funktechnik, około 320 000 egzemplarzy zostało wyeksportowanych na Zachód. Głośnik jest wyposażony w 125-milimetrowy głośnik niskotonowy RFT L 7102 i 25-milimetrowy głośnik wysokotonowy kopułkowy L 7101. Ten monitor studyjny charakteryzuje się mocą nominalną 25 VA przy impedancji 4 Ω i wyjątkowo dobrze odtwarza wysokie częstotliwości, ponieważ jego wymiary obudowy, wynoszące 205 x 290 x 245 mm, są znacznie większe niż w przypadku porównywalnego modelu B 3010. Szczególnie w połączeniu z RFT SV 3000 – SV 3935 lub HMK-V 100 można uzyskać szczególnie dobry dźwięk, podczas gdy moim zdaniem BR 25 nieco brakuje basu w połączeniu z jednostką sterującą HELI-sensit. Cechą szczególną głośnika jest jego przemyślana zwrotnica. Posiada wbudowaną żarówkę (żarówka dwuwłóknowa, stosowana również w światłach hamowania Wartburg) jako zabezpieczenie przed przeciążeniem. Częstym źródłem problemów jest piankowe zawieszenie głośników niskotonowych, które niestety szybko ulega porowatości, ale można je naprawić.

statron BR 50

Trójdrożny głośnik bas-refleks BR 50 był produkowany we Frankfurcie nad Odrą w latach 1987-1990. Wyposażony jest w dwa 125-milimetrowe głośniki niskotonowe RFT L 7114, głośnik średniotonowy o podobnej wielkości L 7113 oraz kopułkowy głośnik wysokotonowy L 7101, wszystkie wyprodukowane przez VEB STATRON Fürstenwalde. BR 50 charakteryzuje się nominalną mocą wyjściową 50 VA (moc maksymalna: 80 VA / impedancja: 4 Ω) i doskonale odtwarza całe pasmo przenoszenia. Dzięki zastosowaniu wielu małych głośników i miękkiego zawieszenia membrany możliwe jest osiągnięcie wysokiego poziomu głośności nawet przy niskiej mocy wzmacniacza. Cechą szczególną głośnika jest zaawansowana zwrotnica i głośnik średniotonowy umieszczony we własnej, oddzielnej obudowie. BR 50 ma obudowę z fornirowanej płyty MDF o wysokości 450 mm i waży 11 kg. Częstą przyczyną usterek – podobnie jak w przypadku BR 25 i BR 26 – są piankowe obudowy głośników niskotonowych i średniotonowych, które z biegiem lat stają się porowate.

H E L I   L i m b a c h - O b e r f r o h n a   ( N R D )

HELI k13 profiL

Dwudrożny głośnik hi-fi RFT k13 profiL został wyprodukowany przez VEB Gerätebau Limbach (spółkę zależną VEB Elektrofeinmechanik Mittweida). Podobnie jak jego poprzednik, RFT B 9261, jest wyposażony w głośnik niskotonowy RFT L 2921 o mocy 40 VA/4 Ω oraz kopułkowy głośnik wysokotonowy L 9801 o mocy 15 VA/4 Ω. Jego nominalna moc wyjściowa wynosi 50 VA, a maksymalna 80 VA przy impedancji 4 Ω. Głośnik charakteryzuje się również bardziej zaawansowaną zwrotnicą z układem zabezpieczającym i diodą LED sygnalizującą przeciążenie. Oznaczenie modelu k13 odnosi się do całkowitej pojemności głośnika wynoszącej 13 litrów (objętość wewnętrzna: 10 litrów).

N a c h r i c h t e n e l e k t r o n i k   L e i p z i g   ( N R D )

RFT B 3010 HIFI

Głośnik bas-refleks RFT B 3010 HiFi był produkowany od 1983 roku przez VEB Nachrichtenelektronik „Albert Norden” w Lipsku. Ten dwudrożny głośnik wyposażony jest w 125-milimetrowy głośnik niskotonowy RFT L 2432 o mocy 20 VA/4 Ω oraz nowo opracowany wówczas głośnik wysokotonowy kopułkowy L 9801 o mocy 15 VA/4 Ω. Nominalna moc wyjściowa głośnika wynosiła 20 VA przy impedancji 4 Ω i paśmie przenoszenia 50–16 000 Hz. Najlepszą jakość dźwięku uzyskuje się w połączeniu z systemami HiFi S 3000 i S 3900, do których głośniki zostały zaprojektowane. B 3010 bardzo dobrze odtwarza basy, a wysokie częstotliwości są nieco stłumione. Prawdopodobnie jest to zasługą nie tyle znakomitego głośnika wysokotonowego kopułkowego, co niewielkiej, 5-litrowej obudowy z płyty MDF. Model B 3010 HIFI, z trzyczęściową maskownicą, był dostępny w trzech opcjach kolorystycznych do 1989 roku: całkowicie pomalowany na brązowo, w brązowej obudowie ze srebrnoszarym frontem lub w antracytowej obudowie ze srebrnoszarym frontem. Napisy były nanoszone czarnym lub białym sitodrukiem, w zależności od frontu. Obudowa o głębokości 200 mm (i rzadziej 260 mm) jest zawsze całkowicie uszczelniona za pomocą zatrzaskowego panelu przedniego. Przetworniki głośnikowe i zwrotnicę można zdemontować z przodu. Późniejsze głośniki niskotonowe, o tym samym oznaczeniu modelu, mają bardziej wytrzymałe piankowe zawieszenie zamiast wcześniejszego, nieco mniej responsywnego zawieszenia gumowego. Głośniki łączą się ze wzmacniaczem za pomocą trwale podłączonego kabla z typowym dla NRD (NRD) wtykiem w paski.

RFT B 9151 MERKUR

Dwudrożny głośnik kompaktowy B 9151 MERKUR był produkowany od 1985 roku przez VEB Nachrichtenelektronik „Albert Norden” w Lipsku i zazwyczaj dostarczany z systemem hi-fi RFT HMK 100. Głośnik wyposażony jest w 160-milimetrowy głośnik średnio-niskotonowy RFT L 2621 o mocy 40 VA/4 Ω oraz kopułkowy głośnik wysokotonowy L 9806 o mocy 25 VA/4 Ω. Przy zastosowaniu mocnego wzmacniacza, dźwięk głośników jest bardzo mocny, ale jednocześnie nieco stłumiony i z przewagą basu. Wynika to prawdopodobnie nie tyle z bardzo dobrych samych przetworników, co z niewielkiej, 7-litrowej obudowy z płyty MDF bez systemu bass-reflex.

F u n k w e r k   K ö l l e d a   ( N R D )

RFT B 9282

Kompaktowy, 3-drożny system głośnikowy B 9282 wykorzystuje głośnik niskotonowy L 2921 o mocy 40 VA/4 Ω i średnicy kosza 200 mm oraz kopułkowy głośnik wysokotonowy L 9806 o mocy 25 VA/4 Ω. Całość wzbogacono o znacznie bardziej zaawansowaną zwrotnicę z zabezpieczeniem przeciążeniowym oraz głośnik szerokopasmowy L 1714 o mocy 10 VA/4 Ω jako głośnik średniotonowy. Głośnik o wadze 8,8 kg charakteryzuje się mocą nominalną 35 VA i mocą muzyczną 50 VA, pasmem przenoszenia od 50 do 20 000 Hz oraz czułością 86 dB. Impedancja wynosi 4 Ω.

RFT B 9393

Głośnik B 9393 został opracowany w 1989 roku w VEB Funkwerk Kölleda jako pierwszy i jedyny 4-drożny system głośnikowy w Niemczech Wschodnich. W czasach, gdy niedobory stawały się coraz bardziej widoczne, ten system głośnikowy był naprawdę hojną inwestycją. Wygląda na to, że nawet podczas premiery na Targach Lipskich sprzedaż była ukierunkowana wyłącznie na eksport na Zachód. Gdyby głośniki te były dostępne w sklepach wschodnioniemieckich, prawdopodobnie byłyby sprzedawane bez odpowiednio mocnego wzmacniacza hi-fi i w cenie około 1500 marek wschodnioniemieckich za sztukę. Głośnik o wymiarach 260 x 500 x 230 mm i wadze 12 kg jest wyposażony w 190-milimetrowy głośnik niskotonowy L 2921 o mocy 40 VA/4 Ω, 125-milimetrowy głośnik niskotonowy/średniotonowy L 2432 o mocy 20 VA/4 Ω (umieszczony w osobnej obudowie), kopułkowy głośnik średniotonowy L 9821 o mocy 25 VA/4 Ω oraz kopułkowy głośnik wysokotonowy L 9806 o mocy 25 VA/4 Ω. Moc znamionowa wynosi 85 VA, a moc muzyczna 100 VA. Impedancja wynosi 4 Ω, pasmo przenoszenia wynosi od 50 do 20 000 Hz, a czułość 86 dB. Cechą szczególną tego głośnika, oprócz imponującej konfiguracji przetworników, jest zaawansowana zwrotnica z zabezpieczeniem przed przeciążeniem dla głośnika średniotonowego i wysokotonowego. Główna płytka drukowana jest identyczna jak w głośnikach 3-drożnych B 120 i B 200, z dodatkowym rezystorem 1,2 Ω (R9). Zawiera również drugą płytkę drukowaną z filtrem górnoprzepustowym/dolnoprzepustowym dla dodatkowej sekcji nisko-/średniotonowej (L 2432), która jest podłączona równolegle do wejścia.

Więcej opisów urządzeń NRD można znaleźć na stronie rk7.de

Jeśli w wielu małych miejscach,
wielu małych ludzi będzie robić
wiele małych rzeczy,
oblicze naszej Ziemi się zmieni.

Afrykańskie przysłowie